Çiğnememek ve çiğnemeden yutmak hepsi hızlı yemek yeme alışkanlıklarımız yüzünden...Çok ülke gezdim fakat biz Türkler kadar hızlı yemek yiyen bir ırka rastlamadım. Çünkü bizim vaktimiz yok, çünkü yemek yemek bizim için sadece ihtiyaç, yapmakla yükümlü olduğumuz işlerimiz her zaman daha önemli. Halbu ki çiğnemek bir çok sindirim problemini ortadan kaldıracak bir eylemdir.
İyi bir sindirim için önemli bir koşul besinleri iyice çiğnemek ve yavaş yemektir. Besinler ağızda ne kadar iyi çiğnenir ve dolayısıyla ne kadar küçük parçalara ayrılırsa sindirim bir o kadar kolaylaşacaktır. Bunun için yapılması gereken her bir lokmayı en az 25 kez hatta daha da iyisi besinler ağızda sıvı hale gelene kadar çiğnemektir. İyi çiğneyen ve bunu alışkanlık haline getiren kişiler (ki çok az sayıda olduklarına eminim lütfen bu güzel alışkanlığınızı değiştirmeyin) gerçekten çok doğru bir şey yapıyorlar.
Etkili bir çiğneme sırasında yiyeceklere uygulanan basınç, yetişkin insanın azı dişleri için cm2 başına yaklaşık 5.5-15 kg, kesici dişler için 2-5 kg arasındadır ve kullandığımız el tarafıyla yiyecekleri çiğnemeye yatkınızdır.
'Çiğnemek' kelimesinin sözlük anlamı ağıza alınan bir şeyi dişler arasında ezmek, öğütmek; sayılması gereken bir şeyi saymamak. ayak altına almak. mekanik bir araçla bir şeyin üstünden geçerek ezmektir. Ve çiğnemek güçlü çene ve dişlerle mümkün olur.
Bir de 'Çiğneyememek' var. Eğer ağzınızda hareketli protezleriniz var ise ve her çiğneme hamleniz ağrılı bir eyleme dönüşüyorsa, diş eti problemi yaşıyorsanız, çürük dişleriniz veya 20 yaş dişleriniz size sorun çıkartıyorsa, muhteşem hazırlanmış bir sofradan ne kadar keyif alabilirsiniz? Bazı hastalarımız aylarca tek tarafta çiğnemeyi diş hekimine gitmeye tercih ediyor. Fakat böyle tek taraflı çiğnemeler zamanla yüzde simetri bozukluğuna neden oluyor.
Biz diş hekimleri olarak bir kişiyi muayene ederken öncelikle yüzündeki bazı noktaların ve dişlerinin simetrisini değerlendiririz. Kişisel kanım, yüz yumuşak ve sert dokularında simetri sağlanmadıkça, ideal bir gülümseme ve yüz estetiği sağlanamaz.
Simetri bozukluğu, genetik, doğumsal, travmatik sebeplerle olabileceği gibi, tek taraflı çiğneme alışkanlığı da yadsınamaz bir etkendir. Tek taraflı çiğneme sebeplerini şöyle sıralayabiliriz.
-Ağzın tek tarafında ağrılı, kanamalı iltihaplı bir dişin varlığı
-Tek tarafta çekilmiş ve yerine protez yapılmamış dişsiz alanlar
-Alışkanlıklar
-Yüksek yapılmış yada doğru yapılmamış dolgu yada protezler
-Çene eklemi rahatsızlıkları
Her ne sebepten olursa olsun, çiğneme tek taraflı olarak yapılıyorsa o taraftaki çiğneme kasımızın hacminde artış olur. Zaman içinde artarak, diğer tarafla arasında belirgin farklılıklar oluşmaya başladığında fark edilebilir. Yani tek taraf bana yetiyor deyip diş hekimi muayenelerini ertelemeyin.
'Çiğnememek' mi asıl problem yoksa 'Çiğneyememek' mi? Çiğneyememenizin çözümü diş hekiminizde. Ertelemeyin. Çiğnememek ise bir alışkanlık.
Sağlıklı bir yaşam için besinleri önce 'Çiğneyebilin' sonra 'Çiğneyin'...
Sağlıklı günler dilerim
